Het milieu lijdt!

◂  Retour

De cijfers zijn duizelingwekkend: elk jaar wordt wereldwijd  300 miljoen ton plastic geproduceerd, waarvan 10% in de oceaan belandt.. Enkel en alleen in Europa worden jaarlijks 17 miljard plastic zakken gebruikt waarvan er uiteindelijk 8 miljard in de natuur achtergelaten worden.

De productie en consumptie van plastic zakken hebben echter een grote invloed op onze gezondheid en ons milieu.  De deeltjes waar de plastic zakken van gemaakt zijn, kunnen in de watercyclus en de voedselketen belanden om uiteindelijk op ons bord terecht te komen. In de oceanen vormen de stromingen echte continenten van plastic. Het grootste continent is drie keer zo groot als Frankrijk en bevindt zich in de noordelijke Stille Oceaan.

Op Europees niveau pakt de richtlijn (EU) 2015/720 van 29 april 2015 het probleem serieus aan: de lidstaten zullen wetten invoeren zodat het jaarlijkse verbruik van lichte plastic zakken op hun grondgebied niet meer dan 90 zakken per persoon bedraagt, tegen het einde van 2019 en 40 zakken per persoon tegen het einde van 2025. Die maatregelen gelden niet voor zeer lichte plastic zakjes (minder dan 15 micron). De richtlijn voorziet ook een specifieke etikettering voor biologisch afbreekbare en composteerbare zakken, die door de Europese Commissie zal moeten worden vastgesteld. Deze richtlijn zal door lidstaten in hun nationale wetgeving opgenomen moeten worden vóór 27 november 2016.

Sommige staten hebben reeds het voortouw genomen. Dat geldt bijvoorbeeld voor Frankrijk dat vanaf 1 januari 2016 niet-herbruikbare plastic wegwerpzakken zal verbieden.  De zakken voor groenten en fruit zullen op hun beurt vanaf januari 2017 verboden worden.

In België zou een decreet in de nabije toekomst het gebruik van plastic zakken op het hele Waalse grondgebied moeten verbieden. Maar het is vooral op het lokale niveau, dat concrete initiatieven worden genomen. Inderdaad, in het Brusselse gewest trekken Jette en Anderlecht de kar. Vanaf 1 januari 2016, zullen er geen plastic zakken meer te verkrijgen zijn in de markten, winkels en supermarkten van de gemeente Jette. Anderlecht heeft een plan opgezet voor een geleidelijke afname van de verdeling van plastic zakken in haar markten, met vanaf 1 januari 2016 een progressief verbod op het gebruik van niet-herbruikbare plastic zakken. Dit beleid zal in fases toegepast worden afhankelijk van de soorten producten.

Deze verboden dwingen retailers en consumenten om hun gewoontes te veranderen en zich anders te organiseren. Misschien zien we op onze markten de goede oude rieten mand terug opduiken?

Alternatieven voor plastic zakken worden bestudeerd: oxo-afbreekbare zakken, zakken van gerecycleerd plastic, biologisch afbreekbare zakken gemaakt van maïszetmeel of bioplastic ontwikkeld uit mariene bacteriën ... Alternatieven voor wegwerpzakken hebben echter steeds een impact op het milieu  en ze vertegenwoordigen vaak een aanzienlijke economische kost.

Veel consumenten verwachten echte ecologische en duurzame oplossingen.

Streven naar ‘zero waste’, utopie of mogelijkheid?sacs plastiques.png